La bibliothèque numérique kurde (BNK)
Retour au resultats
Imprimer cette page

Ağrı Dağını Taşımak


Éditeur : Zambon Verlag Date & Lieu : 2000, Frankfurt
Préface : Pages : 574
Traduction : ISBN : 3-88975-072-9
Langue : TurcFormat : 165x235 mm
Code FIKP : Liv. Tr.Thème : Politique

Présentation
Table des Matières Introduction Identité PDF
Ağrı Dağını Taşımak

Ağrı dağın! taşımak

Kürt sorununun tarihçesi

Kürtler Ortadoğu'nun otokton halklarındandır. 500 bin kilometre karenin üstünde yüzölçüme sahip Kürdistan'ın bugünkü nüfusu 35 milyonun üstündedir. Kuzey Kürdistan (Türkiye) 20, Doğu Kürdistan (İran) 10, Güney Kürdistan (Irak) 5, Güney-Batı Kürdistan (Suriye) 1,5-2 milyon nüfusa sahiptir. Ancak savaş ve siyasal-ekonomik nedenlerle Kürt nüfusunun önemli kesimi, neredeyse yarı yarıya Türkiye, İran, Irak ve Suriye metropollerine göç etmiştir. Batı Avrupa ülkelerinde de 700 binin üstünde Kürt bulunmaktadır. Ayrıca Ermenistan (Kürtler tarihsel olarak burada bulunmaktadırlar), Gürcistan ve Lübnan'da önemli Kürt nüfusu bulunmaktadır. Böylece eğer nüfus ölçü alınacaksa; Kürtler, dünyada özgürlüğünden yoksun yaşamaya mahkum edilmiş en büyük halk özelliğini korumaktadır belirlemesini yapmak yanlış olmayacaktır. Tarihi süreç ölçü alınacaksa; Kürt sorunu, tarihin en uzun ulusal sorunlarından biridir.

Kürtlerin bulunduğu Ortadoğu bölgesi, sadece bugün değil, İlk-çağdan beri coğrafi ve ekonomik nedenlerden dolayı, işgal ve savaşlara sahne oldu. İlk çağda (antik ve köleci dönemde) zaman zaman Persler gibi komşu halklarla ittifaklar yaparak bu savaşlara katılan Kürtler, Ortaçağ'a bağımsız ve yarı bağımsız beylikler halinde girdiler. Kürdistan, önce İslami Arap ordularının (700-950), ardından Moğollar (1000-1100) ve Selçukluların (950-1200) işgal ve yıkımına sahne oldu. Bölünmüş haldeki Kürt beylikleri, Selçuklular'ın Anadolu'ya yayılma ve bunun için Bizanslılar'la yaptıkları savaşta, Selçukluların yanında yeraldılar. Türklere, Anadolu'yu işgal olanağını sağlayan Malazgirt Savaş'ında (1071) Kürtler, 15 bin atlı ile Selçukluların yanında yeraldılar.

Kürdistan, 16. ve 17.yy'larda Osmanlı (Türk) ve Safevi (Fars) feodal-askeri imparatorlukları arasındaki egemenlik savaşlarının …


AÇIKLAMA

Bu çalışmam, Kürt halkının Türk devletine karşı direnişini konu almaktadır. Bu bakımdan öznem, Kuzey Kürdistan ve PKK'dir. Çalışmamda, PKK'nin tarihine ve iç yapısına da geniş yer verilmekle birlikte, esas olarak Kürt halkıyla Türk devleti arasındaki savaş ve bu savaşın siyasi, askeri, ekonomik ve toplumsal sonuçlarını incelemekte ve değerlendirmekteyim.
Kitap, Kürt halkının güncel direnişini konu almakla birlikte, okuyucuya yardımcı olmak için kitabın başına, Kürt sorununun tarihçesini de koydum.

Araştırmada; PKK'nin silahlı direnişe başladığı 15 Ağustos 1984 tarihini başlangıç aldım. Bu nedenle Afrika kökenli ünlü devrimci Fanon'un köle halkların sömürgeciliğe karşı özgürlük başkaldırısı için kullandığı sözlerden esinlenerek, kitabın adını "Kader Değiştiren Kurşun" koymak istedim; ama daha yerli olan bir isim seçtim: "Ağrı dağını taşımak".

Konuyu, 1994'te Özgür Gündem gazetesi için dizi haline getirdim. Bu dizi Almancaya tercüme edilerek 1995'te kitap olarak basıldı. Ancak kitap, elinizdeki araştırmanın kapsamından çok uzaktı. Bu diziden hareketle konuyu kitaplaştırmayı planladım. Araştırmayı 1996 sonunda bitirdim. Fakat aksilikler birbirini izledi: 18 Eylül 1996 tarihinde Belçika polisi, benim de çalıştığım Brüksel yakınlarındaki Kürt televizyonu Med TV'nin bürolarını bastı ve bitmiş haldeki bu çalışmam dahil, tüm malzemelerime el koydu. Malzemelerimi ancak bir yıl sonra alabildim. Böylece çalışmam en az bir yıl engellenmiş oldu.
Ama olaylar dur-durak bilmedi. Bu nedenle çalışmamı 1996 yılıyla sınırlamayı hedeflemiş olmama rağmen, 1999'a kadar önemli gelişmeleri ilave etmek zorunluluğu duydum. Çünkü, PKK'nin silahlı direnişinin en önde gelen isimlerinden Şemdin Sakık 1998'de, PKK lideri Abdullah Öcalan da, aylar süren bir kovalamacadan sonra 1999'da Türk devletinin eline geçtiler. Bu olayları, özellikle PKK tarihinde bir dönüm olan Öcalan olayını çalışmama ilave etmemem imkansızdı; çünkü bu olay Kürt sorununda ve PKK'nin mücadelesinde çok ciddi gelişme ve değişmeleri bünyesinde barındırmaktadır. Haliyle Öcalan olayı çalışmamı bir daha baştan sona gözden geçirmeme yolaçtı. Yine de bu olaydan önceki değerlendirmelerimde ciddi değişiklikler yapmadım.

Çalışmamın konusu Kuzey Kürdistan olmasına rağmen, diğer Kürdistan parçalarındaki gelişmeleri de işlemek zorunda kaldım. Bu zorunluluğu iki nedenle duydum. Birincisi: Olaylar birbirini etkiliyordu. Kuzey'de başlayan bir olay Güney'de bitiyor, Kürt sorununu işlerken olaylara global bakmak gerekiyordu. İkincisi: Kürdistan'ın bölünmesi 80 yılı bulmasına rağmen, ne Kürt halkı, bölünmeyi kabul etmişti; ne de Kürdistan'ı denetimlerinde tutan devletler, bu bölünmeyle sınırlıyorlardı kendilerini.

1975 yılından beri Kürt ulusal mücadelesinin içinde olduğumdan, yazdıklarım gözlemlerime dayanmaktadır; ama bu çalışma, bir anı kitabı değildir. Savaşın iki tarafının kaynaklarına başvurdum, burdan çıkardığım veri ve sonuçları, gözlemlerimle birleştirdim.

Emperyalist ve sömürgeci güçlerin işgalini ve yarattıkları bölünmeyi kabul etmediğimden, Kürdistan parçaları için Kuzey Kürdistan (Türkiye Kürdistan), Doğu Kürdistan (İran Kürdistan), Güney Kürdistan (Irak Kürdistanı) ve Güney-Batı Kürdistan (Suriye Kürdistanı) adlarını kullandım. Çünkü bunlar, Kürt halkının kullandığı adlardır.

Aralık 1999
Selahattin Çelik




Fondation-Institut kurde de Paris © 2021
BIBLIOTHEQUE
Informations pratiques
Informations légales
PROJET
Historique
Partenaires
LISTE
Thèmes
Auteurs
Éditeurs
Langues
Revues